ВЕСТИИМПУЛСМАКЕДОНИЈА

ДВА ИЛИНДЕНА, ЕДНА ИДЕЈА: 123 години од Крушевската Република и 82 години од АСНОМ

Македонија денеска го чествува 2 Август, Денот на Републиката, национален празник кој ги обединува двата најзначајни датуми во македонската државотворна историја: Илинденското востание од 1903 година и Првото заседание на АСНОМ од 1944 година. Овој ден претставува симбол на континуитетот на македонската борба за слобода и независна држава.

1903: Илинденското востание и Крушевската Република

На 2 август 1903 година, на празникот Свети Илија, македонскиот народ се крена на оружено востание против османлиската власт. Востанието резултираше со ослободување на Крушево и создавање на Крушевската Република, првата република на Балканот.

Предводена од Никола Карев како нејзин претседател, републиката донесе Крушевски манифест кој повикуваше на единство, слобода и еднаквост на сите народности, без разлика на нивната вера и етничка припадност. Иако Крушевската Република траеше само десет дена пред да биде крваво задушена од османлиската војска, борбата на Мечкин Камен предводена од Питу Гули и идеалите на востаниците останаа траен темел на македонскиот стремеж за сопствена држава.

1944: Првото заседание на АСНОМ и раѓањето на државата

Четириесет и една година подоцна, на 2 август 1944 година, идеалите на Илинденците беа реализирани преку Антифашистичкото собрание на народното ослободување на Македонија (АСНОМ). Во манастирот „Свети Прохор Пчински“, делегатите одржаа историско заседание на кое Македонија беше конституирана како слободна и рамноправна федерална држава во рамките на Демократска Федеративна Југославија.

Со решенијата донесени на Првото заседание на АСНОМ, македонскиот јазик беше прогласен за официјален, а државата доби свои највисоки законодавни и извршни органи на власта. Под водство на Методија Андонов-Ченто, како прв претседател на Президиумот на АСНОМ, беа поставени правните и политичките темели на современата македонска државност.

Back to top button