Ослободителна пресуда за Груевски за „Белата палата“, ВМРО-ДПМНЕ поблиску до враќање на имотот
Основниот кривичен суд Скопје донесе првостепена ослободителна пресуда за поранешниот премиер и лидер на ВМРО-ДПМНЕ, Никола Груевски, во повторената постапка за предметот „Талир 2“, кој се однесува на изградбата на централното партиско седиште познато како „Белата палата“. Пресудата ја изрече судијката Даниела Алексовска-Стојановска, која оцени дека обвинителството во повтореното судење не успеало да докаже дека Груевски го сторил кривичното дело злоупотреба на службената положба и овластувањето.
Според образложението на судот, главната причина за ваквата одлука лежи во измените на Кривичниот законик кои во меѓувреме стапија на сила и значително го променија битието на делото. Судијката посочи дека обвинителството во повторената постапка останало на истите факти и докази врз кои во 2022 година беа осудени Груевски и тогашниот генерален секретар на партијата Кирил Божиновски, без да ги приспособи на новата правна состојба.
Судење во отсуство и укинати претходни затворски казни
Во првичната постапка, Никола Груевски (кој од 2018 година живее во Будимпешта каде што има азил) беше осуден на шест години затвор, а Божиновски доби условна казна. Судот тогаш наложи и конфискација на „Белата палата“ и на друг партиски имот за кој обвинителството тврдеше дека бил стекнат со средства од спорен договор со градежната компанија „Бетон“.
Сепак, Апелациониот суд во јануари 2024 година ја укина таа пресуда и го врати предметот на повторно судење со насока да се земат предвид измените на членот 353 од Кривичниот законик, со кои се намалија казните и роковите за застарување за злоупотреба на службената положба. Во повторената постапка, кривичното гонење за Кирил Божиновски запре поради застареност, па единствен обвинет остана Груевски на кого му се судеше во отсуство, додека ВМРО-ДПМНЕ учествуваше како засегнато правно лице.
Што ќе се случува со партискиот имот вреден 17 милиони евра?
Иако оваа ослободителна пресуда ја отвора можноста за ВМРО-ДПМНЕ да го врати целосното располагање со замрзнатиот имот, одлуката сè уште не е правосилна.
„Ослободителната пресуда е првостепена и сè уште не значи дека ВМРО-ДПМНЕ автоматски добива целосно право да располага со седиштето и останатиот замрзнат имот. Обвинителството има право да поднесе жалба, по што конечната одлука повторно ќе зависи од Апелациониот суд во Скопје. Врз недвижностите во меѓувреме остануваат на сила привремените мерки за обезбедување со кои партијата не може да ги продава или отуѓува. Доколку оваа пресуда стане правосилна, ќе исчезне кривично-правната основа за конфискација на 68-те недвижности чија проценета вредност изнесува околу 17 милиони евра“, се наведува во извештајот од судскиот процес.
Обвинението во „Талир 2“ тврдеше дека Груевски и Божиновски, користејќи ја политичката моќ и влијанието на тогаш владејачката партија, овозможиле склучување на договор со „Бетон“ според кој градежната компанија требало да изгради хотел на партиска парцела во центарот на Скопје, а за возврат бесплатно го изградила осумкатното партиско седиште, со што ВМРО-ДПМНЕ стекнала имотна корист од над 132 милиони денари.
