
Конференцијата ATAAC 2026 (Assistive Technology and Augmentative and Alternative Communication), одржана на 21 и 22 октомври 2026 година во Загреб, уште еднаш се потврди како најголемиот европски стручен настан за асистивна технологија, собирајќи над 1.000 учесници од повеќе од 50 земји. Настанот, кој ги спои секојдневната клиничка практика и најновите научни истражувања, стави огромен фокус на фузијата помеѓу вештачката интелигенција (AI) и технологијата за следење на погледот (eye-tracking).
Технологија која „чита“ од очите
За лицата со церебрална парализа, амиотрофична латерална склероза (АЛС/MND) и други состојби кои го оневозможуваат говорот или движењето на рацете, технологијата што го следи погледот е од витално значење. На изложбениот дел од конференцијата, компании како Tobii Dynavox, Smartbox и Irisbond демонстрираа системи кои им овозможуваат на корисниците да комуницираат и да контролираат компјутери исклучиво со движењето на своите очи. Најновите уреди користат инфрацрвена светлина и напредни 3D модели на човечкото око кои динамично се приспособуваат на различни услови, овозможувајќи прецизно следење на погледот дури и кога корисникот неволно ја движи главата или се наоѓа на отворено, под силна сончева светлина.
Интеграција на вештачката интелигенција и нови софтверски решенија
Научниот дел од ATAAC 2026 откри како AI се интегрира во овие уреди за да ги сруши јазичните бариери и да ја забрза комуникацијата. Преку AI анализа на податоците од погледот, софтверот може многу побрзо да предвиди што сака да каже корисникот.
Дополнително, беа презентирани иновативни решенија како видеоигри контролирани исклучиво со поглед. Овие игри се дизајнирани за тренинг на окуломоторните вештини кај младите со церебрална парализа и служат како забавен, но клучен подготвителен чекор пред тие да започнат со користење на сложени комуникациски уреди. Присуството на говорници од компании како ElevenLabs на конференцијата, исто така, укажува на трендот за имплементација на AI генератори на глас, кои на корисниците на асистивна технологија им нудат природни, персонализирани и хиперреалистични синтетизирани гласови.
Овогодинешното издание на ATAAC јасно покажа дека хардверот за следење на погледот, поддржан со моќта на вештачката интелигенција, повеќе не е само алтернативна алатка, туку претставува суштински „глас“ и пат кон целосна самостојност за лицата со попреченост.










